«Жегьил Могьсуьн Санани»

Дяведин йисара виринра хьиз Луткунани каш авай. Адан  аялвални, жегьилвални гьа залан йисариз аватна. Гьикьван четин ятIани халкьдиз пакам йикъаз, советрин гьукуматдиз са умуд авай. Гьавиляйни адаз аял чIаварилай руфун гишин хьуниз гилиг тавуна артист жез канзавай. Диндал кIеви тир бубадини дидеди и карда адаз аксивалзавай. Амма ам вичин уьмуьрдин  физвай рекье тек са вичин рикIин ванцихъ яб акалдай кас тир. И терсвили Рзабаладиз пара зарар ганатIани, ада вичин принциприлай гъил къачунач.
Луткунрин хуьре ирид лагьай класс акьалтIрайдалай кьулухъ Махачкъаладиз акъатна, нянин школада цIуд лагьай класс куьтягьна, аскервиле къуллугъарна ва Дербентдин Лезги театрда кIвалахив эгечIна. Артиствализ акур бубади «гьа рекьейни кIеларна канзавайди я гьа…» лагьай гафар  бубадин хийир-дуа хьиз кьабулна, вичин рехъди вилик физ алахъна.
1960-йисуз Москвада Дагъустандин халкьарин културадин декада кьиле фенай. Гьаниз лезги театрди «Ашукь Саид» ва «Сулак шагьид я» тамашаяр гьазурзавай. Тамашада авай кьуьлердай сегьнеяр эцигун патал «Лезгинкадай» Танхо ва Махай Измаиловар атанвай. Рзабаладин цицIи, векъи кьуьлер акуна декададилай ахпа адаз «Лезгинкадиз» эвер гузва. Ам физвач.

Декададилай ахпа Лезги театр хуьрера гастрол сеферра авай береда Рза Сарабскиди Махачкъаладин филармониядин дараматда Бакудин театрдин институтда ахъа хьанвай лезги группадиз студентар кьабулуникай Рзабаладив хабар агакьзава. Тадиз вичин шеле-куьле кIватIна ам Махачкъаладиз рекье гьатзава. Филермониядин дараматда Рзабала Махай Измаиловал гьалтзава. Ада тадиз Рзабала Танходин кабинетдиз ялзавай. Рзабалади вич Бакудин театрдин институтдиз имтагьанар гун патал атанвайди чирайла адан гьалар чIур хьанай.

Бакуда кIелна

1960-йисан сентябрдиз Дагъустандай 18 лезги студент ва Муталибов Сейфедин лугьур лезги чIалан муаллим Бакудиз рекье гьатзава. Мегьти Мамедован регьбервилик кваз Бакудин театрдин институтда кьуд йисуз театрдин сирер чирай Рзабала вичин рикIин мураддив агакьзава. Адакай бубади лагьайвал кIеларна чирвилер къачунвай профессионал артист жезва. Рзабаладихъ галаз а йисара лезги културадихъ чпин чIехи пай ктунвай Айдунбег Камилов, Гьабибулла Мансуров, Фатах Къурбанов, Эдуард Багишев хьтин талантрини кIелзавай. Гьа йисара абуру Азербайжандин Девлет Драм Театрдин сегьнеда лезги чIалал эцигай Жафер Жаббарлыдин «Алмаз» тамашади чIехи резонанс ганай. Гьа эсерда Шерифан ролуна къугъвай Рзабала Агъабалаеваз гуьгъуьнай муаллимри «жегьил Могьсуьн Санани» тIварни ганай. Бакуда кIелзавай йисара гьаниз мугьман хьанвай СССР-дин ва Кьибле Осетиядин халкьдин артист Тхабсаев Владимир Василевич лезги группадихъ галаз таниш жен палал чи институтдиз мугьман хьанай. А югъ лезги студентар патал сувариз элкъвенай.

Махачкъаладиз хтана

1964-йисуз институт акьалтIрай Рзабала хайи лезги театрдиз хквезва. Яргъалди адавай ина кIвалахиз жезвач. Къенин юкъузни лезги театрдин кIвал чIурзавай интригаяр себеб яз ам гьеле а чIавуз Махачкъаладиз акъатзава. Пенсиядиз акъатдалди лезги радиода режиссер яз кIвалахзава. Амма артиствал рикIелай ракъурзавач. 

Пудкъанни цIуд лагьай йисарин эхирра Дагъустандин телевиденияда режиссер Фахах Къурбанова са цIийи гнуг арадал гъизва. Кьилин къагьриманар Тохтали ва Хабаралидин ролара къугъвазвай Айдунбег Камиловни Рзабала Агъабалаев са тIимил чIавуз вири Дагъустандиз Гагарин кьван машгьур жезва. Сатирадин ва юмордин и гнуг туькIуьрнавайбур вири лезгияр я лугьуз телерадио компаниядин кьиле авай са бязи пехил ксари ам акъвазарна.
Идаз килиг тавуна гьа йисара ада «Чан къари», «Тириллило», «Жуван кIвале жув тIамада» ва маса манийриз туькIуьрай клипар къенин юкъузни актуал я. Амни чи гзаф лезгияр хьиз вичин сенятдиз гьукуматдин патай къайгъу такурбурукай я. Яшар пудкъадалай алатайдалай кьулухъ чи халкьдин къайгъу чIувазавайбурукай сад тир Шихсефи Сефиханован куьмекдалди Дагъустандин харусенятдин лайих кIвалахдар тIар къачур Рзабала къе пенсияда аваз Махачкъалада уьмуьрзава. 

 

Къурбаналийрин Камран

 

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован.